EU

Việt Nam là thị trường cung cấp nhóm sản phẩm trái me tươi, táo, mít, vải, mận, chanh dây, khế lớn thứ 5 cho EU trong quý I/2021, đạt 1,49 nghìn tấn, trị giá 9 triệu Eur, giảm 9,6% về lượng, tăng 12,7% về so với cùng kỳ năm 2020. Trong đó, chanh leo và vải thiều là những sản phẩm được ưa chuộng tại thị trường này.

Theo số liệu từ Tổng cục Hải quan, xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ 5 tháng đầu năm 2021 đạt 6,63 tỷ USD, tăng 62% so với cùng kỳ năm 2020. Đặc biệt mặt hàng đồ nội thất phòng khách và phòng ăn bằng gỗ xuất khẩu rất khả quan và được dự báo có nhiều cơ hội tăng trưởng nhanh trong thời gian tới. Tuy nhiên, những rủi ro liên quan đến phòng vệ thương mại là vấn đề cần được doanh nghiệp chú trọng.

Trong 4 tháng đầu năm 2021, xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ tới thị trường EU đạt 250,4 triệu USD, tăng 32,6% so với cùng kỳ năm 2020. Đáng chú ý, hầu hết các mặt hàng gỗ và sản phẩm gỗ xuất khẩu tới thị trường EU đều có kim ngạch tăng, trừ mặt hàng cửa gỗ.

Ngày 15/6, tại Hội nghị thượng đỉnh ở Brussels, Mỹ và Liên minh châu Âu đã chính thức đồng ý gia hạn thỏa thuận thuế quan trong 5 năm, giải quyết tranh chấp về trợ cấp máy bay dành cho Airbus và Boeing khiến các đồng minh áp thuế lên 11,5 tỷ USD hàng hóa xuất khẩu của nhau.

Tính đến nửa đầu tháng 5/2021, tổng giá trị xuất khẩu (XK) cá tra sang thị trường EU đạt 39,4 triệu USD, giảm 26,2% so với cùng kỳ năm trước. Dịch Covid-19 tác động đến lưu thông hàng hóa khiến XK cá tra sang thị trường này vẫn chưa thể thoát khỏi mức tăng trưởng âm.

Đại sứ EU João Vale de Almeida tại Vương quốc Anh ngày 6/6 thừa nhận rằng, có rất ít sự tin tưởng giữa hai bên trước cuộc đàm phán hậu Brexit để thảo luận về các rào cản thương mại gây tranh cãi với Bắc Ireland. Bộ trưởng phụ trách vấn đề Brexit của Vương quốc Anh David Frost đã công bố kêu gọi EU sửa đổi những rào cản đó, được gọi là nghị định thư Bắc Ireland - một lời kêu gọi mà EU đã phản đối trước đây.

Ủy ban châu Âu đã đưa ra một đề xuất về việc thực hiện khuyến nghị của Hội đồng châu Âu đối với các hạn chế di chuyển tự do ở EU trong bối cảnh đại dịch Covid-19. Theo đó, ngày 31/5, đề xuất được đưa ra và các nước thành viên EU dần dần tạo điều kiện thuận lợi cho các hạn chế đi lại hiện có, khi tình hình dịch tễ học đang được cải thiện và các chiến dịch tiêm chủng đang được đẩy nhanh trên toàn EU.

Trước diễn biến phức tạp của làn sóng Covid trong khu vực ASEAN và trên thế giới, Đối thoại chuyên gia ASEAN và EU lần thứ 2 về vắc xin Covid-19 đã vừa được tổ chức vào cuối tháng 5, nhằm thảo luận về sự xuất hiện của các biến thể Covid-19 mới, việc mở rộng năng lực sản xuất và các khả năng và thách thức của việc triển khai vắc xin.

Chi chi logistics liên tục “leo thang” từ cuối năm 2020 đến nay vẫn chưa có tín hiệu giảm đã gây nhiều khó khăn cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu tại TP. Đà Nẵng. Bên cạnh nỗ lực duy trì ổn định sản xuất trong bối cảnh dịch bệnh, các doanh nghiệp đang cố gắng tiết giảm chi phí sản xuất, đàm phàn với đối tác để cùng chia sẻ một phần “gánh nặng” chi phí vận chuyển.

Sự quan tâm ngày càng tăng đối với các loại cà phê chất lượng cao, cà phê đặc sản tại EU mở ra cơ hội gia tăng giá trị cho sản phẩm cà phê Việt. Cùng với việc tập trung vào chất lượng, thiết lập các mối quan hệ lâu dài thay vì cạnh tranh về giá. Chú trọng khai thác thị trường ngách cũng được các chuyên gia khuyến nghị.

Kể từ ngày 21/4/2021, Liên minh châu Âu (EU) sẽ thay đổi cách tiếp cận kiểm soát thực phẩm hỗn hợp nhập khẩu từ bên ngoài khối liên minh này, theo Quy định mới (EU) 2020/2236. Đây là các quy định về điều kiện được miễn kiểm tra nhập khẩu từ nước thứ ba đối với các sản phẩm thực phẩm hỗn hợp.

Theo số liệu của Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản (VASEP), trong tháng 3/2021, kim ngạch xuất khẩu cá tra đạt 137 triệu USD, tăng 11% so với cùng kỳ năm ngoái, đưa tổng giá trị xuất khẩu mặt hàng này trong quý I/2021 lên 336 triệu USD, tăng 0,6% so với cùng kỳ.

Dù Việt Nam là thị trường cung cấp đồ nội thất bằng gỗ lớn thứ 13 cho EU 27 nhưng so với nhu cầu thì lượng nhập khẩu từ Việt Nam vẫn còn quá thấp.

Liên minh châu Âu từ lâu đã là nhà cung cấp hỗ trợ phát triển lớn nhất cho Đông Nam Á. Điều tương tự cũng xảy ra đối với sự hỗ trợ của khối này trong bối cảnh đại dịch COVID-19. Cho đến nay, EU đã cung cấp hơn 800 triệu euro (950 triệu USD) tài trợ và viện trợ cho ASEAN và 10 quốc gia thành viên để thực hiện các chiến dịch y tế trong thời kỳ đại dịch, mà theo đại sứ EU tại ASEAN Igor Driesmans ngày 24/3 cho biết con số này nhiều hơn những gì mà các đối tác khác của ASEAN đã đưa ra.

Ngày 21/3, Chủ tịch Hội đồng châu Âu Charles Michel thông báo các nhà lãnh đạo quốc gia và chính phủ EU sẽ tổ chức hội nghị thượng đỉnh trực tuyến vào ngày 25-26/3 trước tình trạng nhiễm Covid-19 đang gia tăng trở lại ở nhiều nước Châu Âu.

Ngày 17/3, Liên minh châu Âu đã khởi động kế hoạch tạo ra một hộ chiếu tiêm chủng chung cho hơn 440 triệu công dân và cư dân Châu Âu, bắt tay vào cuộc chiến đấu giữa áp lực kinh tế, lo ngại phân biệt đối xử và về tiến độ tiêm chủng chậm chạp của châu Âu. Những người ủng hộ hy vọng hộ chiếu vắc xin với tên gọi “chứng chỉ xanh kỹ thuật số” sẽ sẵn sàng vào tháng 6, điều này có thể giúp cứu vãn du lịch mùa hè ở Châu Âu và thậm chí là một mô hình có thể được mở rộng sang Mỹ và các quốc gia khác.

Ngày 4/3, Nghị viện châu Âu đã hoãn quyết định phê chuẩn Hiệp định Thương mại tự do EU-Vương quốc Anh, còn gọi là thỏa thuận thương mại hậu Brexit, để phản đối động thái đơn phương của Vương quốc Anh về cách thức thực hiện Nghị định thư Bắc Ireland.

Kể từ khi Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) đi vào thực thi (từ tháng 8/2020 đến nay), các cơ hội đẩy mạnh xuất khẩu vào thị trường EU đã bắt đầu được hiện thực hóa, mang lại những lợi ích bước đầu cho các doanh nghiệp Việt Nam.

Ngày 23/2, Chính phủ Vương quốc Anh đã “miễn cưỡng” đồng ý với Liên minh châu Âu về việc kéo dài thời hạn phê chuẩn thỏa thuận thương mại hậu Brexit thêm hai tháng.

Năm 2021, dù tình hình dịch bệnh Covid-19 tại EU vẫn diễn biến khó lường nhưng với thị phần hàng dệt may của Việt Nam tại EU năm 2020 vẫn được cải thiện so với năm 2019, Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) được áp dụng rộng và sâu hơn cùng với đó là thỏa thuận cộng gộp xuất xứ sản phẩm dệt may với Hàn Quốc vừa được ký kết vẫn sẽ hỗ trợ tích cực cho hoạt động xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam tại thị trường này.

Đại sứ Liên minh châu Âu (EU) tại ASEAN, ông Igor Driesmans tuyên bố ngày 28/1 cho biết, EU đã cung cấp gần 1 tỉ USD để hỗ trợ cho các quốc gia ASEAN chịu tác động của đại dịch Covid-19. Đồng thời, khối này cũng sẽ phân phối vaccine cho các quốc gia đang phát triển. Đây là một phần trong chiến lược tăng cường sự hiện diện và hợp tác của khối EU tại các quốc gia ASEAN.

Ngày 14/1, theo Thượng nghị sĩ Australia Eric Abetz, EU đã được đã mời tham gia Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) - khu vực thương mại tự do với 11 quốc gia mà Vương quốc Anh đang mong muốn tham gia. Trong 48 năm qua, tư cách thành viên EU đã hạn chế khả năng của Anh trong việc đưa ra quyết định và thiết lập chính sách của riêng mình.

Ngày 1/12, Chính phủ Anh đã kêu gọi cộng đồng doanh nghiệp có sự chuẩn bị cuối cùng cho một mối quan hệ thương mại mới với EU từ ngày 1/1/2021, và cho biết Anh thiết lập một trung tâm mới để giám sát hàng hóa sẽ giúp giảm bớt những gì được mô tả là "gián đoạn ngắn hạn" sau Brexit.

Thị trường EU là một trong những thị trường xuất khẩu chính của TP. Đà Nẵng. EVFTA có hiệu lực là nền tảng và đòn bẩy để Đà Nẵng và các đối tác EU thúc đẩy hợp tác thương mại, gia tăng kim ngạch xuất nhập khẩu. Đà Nẵng cũng được các đối tác EU nhận định là điểm đến hấp dẫn của công nghiệp “xanh”.

Sự xuất hiện của đại dịch Covid-19 đã làm thay đổi những kế hoạch kinh doanh với nhiều doanh nghiệp, ngành hàng tại thị trường EU, buộc họ phải sắp xếp lại để phù hợp hơn với bối cảnh mới.

Ngày 12/11/2020, tại Hà Nội, Ban Tuyên giáo Trung ương và Dự án Hỗ trợ Kỹ thuật ngành năng lượng Việt Nam - EU (EVEF) tổ chức lễ ký kết Dự án “Nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ tuyên giáo các cấp trong công tác thông tin, định hướng tuyên truyền về phát triển năng lượng tái tạo và hiệu quả năng lượng ở Việt Nam”.

Là một phần của tranh chấp về trợ cấp cho Boeing và Airbus, hàng hóa châu Âu như pho mát và rượu vang phải chịu thuế quan ở Mỹ. Hiện EU đang trả đũa bằng các hình phạt đối với các hàng hóa, dịch vụ trị giá lên tới 4 tỷ USD của Mỹ.

Trong số các thị trường cung cấp chính trái bưởi tươi trong 8 tháng đầu năm 2020, Nga tăng mạnh nhập khẩu từ thị trường Việt Nam, đạt 19 tấn, trị giá 71 nghìn USD, tăng 683,2% về lượng và tăng 355,9% về trị giá so với cùng kỳ năm 2019. Cơ hội để đẩy mạnh xuất khẩu trái bưởi sang thị trường Nga là rất lớn, do nhu cầu tiêu thụ trái cây nhiệt đới tại Nga ngày càng tăng.

Cơ quan đại diện thương mại Mỹ (USTR) đã đưa ra đề nghị “đình chiến” thuế quan với Liên minh châu Âu để giải quyết tranh chấp trợ cấp máy bay kéo dài và dỡ bỏ thuế quan đối với rượu vang, rượu whisky và các sản phẩm khác nếu Airbus hoàn trả hàng tỷ đôla viện trợ cho các chính phủ châu Âu.